Kinh tế và Thương mại

Sự tham gia vào giáo dục của doanh nhân có thể rất đa dạng, phụ thuộc vào nhu cầu của mỗi cộng đồng địa phương nhưng có thể bao gồm các chương trình hợp tác với các nhà máy ở địa phương để đào tạo các giáo viên có chuyên môn, đồng thời huy động được hỗ trợ về mặt tài chính cho các chương trình đào tạo về máy tính, kỹ thuật, cung cấp thiết bị, tài trợ cho các cuộc thi hay học bổng, chương trình đào tạo nghiệp vụ giáo viên và các biện pháp khuyến khích giáo viên. Cùng với chính phủ, các nhà giáo dục, phụ huynh và doanh nhân có thể tạo ra bước đột phá trong thành tích của sinh viên và đồng thời thực hiện các chính sách để có thể đạt được các mục tiêu này một cách thực sự hiệu quả.

Tại Colorado, Lockheed Martin và CH2M Hill đã cùng phối hợp với các doanh nghiệp và các nhà giáo dục để thành lập Ủy ban Giáo dục về Khoa học, Công nghệ, Kỹ thuật và Toán học. Ủy ban này sẽ tập trung vào để cải tiến các môn học này tại các trường công lập địa phương. Ông Bud Ahern, Phó Chủ tịch CH2M Hill, kiêm đồng chủ tịch của ủy ban này cho biết: “Chúng tôi cần xây dựng mối quan hệ đối tác với các doanh nghiệp, chính phủ và hệ thống giáo dục để có thể đánh giá những mục tiêu chủ yếu về nghiên cứu khoa học, công nghệ, kỹ thuật và toán học, ngoài ra còn tạo ra sự khích lệ cho sinh viên theo học trong những lĩnh vực này”. Ủy ban này, cũng giống như các tổ chức cấp cơ sở khác trên toàn nước Mỹ cũng đang nỗ lực để tạo ra sự thành tựu trong việc hướng tới những mục tiêu lâu dài mà chính phủ hay các nhà hoạch định chính sách không thể giải quyết.

Mô hình này có thể nhân rộng ra ở cấp quốc gia và cấp quốc tế. Những tổ chức cũng đang tập trung vào việc nâng cao năng lực cho nguồn nhân lực trong tương lai có thể hợp tác với Bộ Giáo dục Hoa Kỳ để điều phối, tài trợ và thực hiện cải cách giáo dục. Các doanh nghiệp không những không bị hạn chế về mặt ranh giới chính trị giữa các quốc gia mà còn có thể đầu tư cho các chương trình giáo dục tại các quốc gia đang phát triển. Trong khi một số doanh nghiệp ở nước Mỹ ban đầu chỉ trích những chương trình chỉ có lợi cho một bộ phận người lao động, thì rõ ràng việc tăng cường tính cạnh tranh quốc tế trong lĩnh vực giáo dục đào tạo chỉ làm tăng nhu cầu tham gia của doanh nghiệp trong nước Mỹ. Giảm thuế và tăng cường các hoạt động marketing có thể được coi là các biện pháp khích lệ các công ty tập trung đầu tư cho nước Mỹ. Rốt cuộc các chương trình như vậy có thể cho thấy sự hợp nhất về lợi ích của học sinh, tổ chức, cộng đồng trong việc đào tạo một thị trường lao động tay nghề và tạo ra tình huống đôi bên cùng có lợi giữa cơ cấu thị trường tự do trong nước và quốc tế.

Lợi ích cho tất cả mọi người

Các đối tượng được hưởng lợi bao gồm thanh niên, doanh nghiệp, trường học và cả cộng đồng nói chung. Ban đầu, mô hình này sẽ mang lại lợi ích cho thanh niên bằng việc tạo ra mối liên hệ giữa các trường và các doanh nghiêp, như vậy cũng sẽ tạo ra mối liên hệ giữa sinh viên và các nhà tuyển dụng cũng như các cơ hội việc làm đầy triển vọng. Với việc lồng ghép chương trình dạy nghề vào giáo dục, thanh niên sẽ có nhiều cơ hội tìm việc làm hơn. Thêm vào đó, sự liên kết giữa nhà trường và nhà tuyển dụng sẽ giúp giảm bớt hiện tượng dư thừa lao động, đồng thời hoàn thiện các chương trình nhằm tạo ra việc làm phù hợp với người lao động.

Khi các doanh nghiệp phải cạnh tranh với nhau để có thể thu hút những nhân tài trẻ tuổi từ các trường, các bạn trẻ sẽ được hưởng nhiều lợi ích từ những chương trình đào tạo. Khi tốt nghiệp, sinh viên sẽ có vốn kiến thức sâu sắc về văn học, các kĩ năng báo chí, sinh học, dược, lịch sử, kĩ năng phát biểu trước công chúng, toán học, máy tính và công nghệ phần mềm. Sinh viên sẽ có thể lựa chọn trong số rất nhiều chương trình tùy theo sở thích của họ chứ không bị giới hạn trong một khung chương trình học thuật cứng nhắc nào vì những chương trình này thường mang tính ứng dụng rất thấp. Sinh viên sẽ có thể tự do theo đuổi những niềm đam mê và tìm kiếm cho mình một vị trí xứng đáng trong lực lượng lao động. Những sinh viên trẻ mới tốt nghiệp sẽ có những kĩ năng quí giá và đảm bảo khả năng tìm được việc làm tốt trong tương lai.

Sự tham gia nhiều hơn của các doanh nghiệp thông qua việc trao học bổng hoặc là tiền khuyến học trên tinh thần động viên cũng sẽ đảm bảo các đối tượng thanh niên gặp khó khăn được tiếp cận với nền giáo dục một cách công bằng hơn, đặc biệt là sau khi họ tốt nghiệp phổ thông trung học. Sự khích lệ này sẽ thúc đẩy và động viên sinh viên khi họ tìm cách ứng dụng trực tiếp hơn nữa những điều đã học được vào trong môi trường làm việc.  Những thanh niên không đủ khả năng để học tiếp sau trung học hay không đủ điều kiện nhận học bổng vẫn được lợi từ những mối quan hệ có được với các nhà tuyển dụng trong thời gian học trung học, và họ sẽ dễ dàng kiếm được việc làm sau khi tốt nghiệp hơn so với những sinh viên không có các mối quan hệ này.

Sự tham gia nhiều hơn của các doanh nghiệp thông qua việc trao học bổng hoặc là tiền khuyến học trên tinh thần động viên cũng sẽ đảm bảo các đối tượng thanh niên gặp khó khăn được tiếp cận với nền giáo dục một cách công bằng hơn, đặc biệt là sau khi họ tốt nghiệp phổ thông trung học. Những sự khích lệ này sẽ thúc đẩy và động viên sinh viên vì họ có thể tiếp cận trực tiếp với nền giáo dục. Những bạn trẻ không có đủ tiền học ở bậc phổ thông nhưng không đủ điều kiện nhận học bổng vẫn sẽ được hưởng lợi từ mối liên hệ với các nhà tuyển dụng trong quá trình họ theo học ở bậc trung học và sẽ dễ dàng tìm được việc làm hơn là những bạn trẻ không có những mối quan hệ với các nhà tuyển dụng.

Các nhà doanh nghiệp cũng sẽ được hưởng lợi từ việc phát triển một nguồn lao động có chất lượng cao tại địa phương. Nắm bắt được những lợi thế từ việc phân cấp trong hệ thống giáo dục Mỹ, các doanh nghiệp sẽ có thể đào tạo và sử dụng công nhân hiệu quả ngay tại địa phương. Điều này sẽ giúp các doanh nghiệp có sự phân bổ hợp lí các nguồn lực và có những đóng góp tài chính mang tính thực tế và phù hợp hơn cho các chương trình đào tạo. Ví dụ, các công ty có thể bổ sung vào nguồn ngân sách nhà nước để đào tạo thanh niên về công nghệ máy tính nhằm nâng cao tính cạnh tranh của chính các doanh nghiệp trên thị trường công nghệ.

Sự hợp tác trong giáo dục cũng sẽ gia tăng sự đóng góp của các doanh nghiệp với cộng đồng. Các doanh nghiệp sẽ vừa có được những nhân viên có chất lượng cao, lại được tiếng là có lòng hảo tâm. Hơn nữa, các lãnh đạo doanh nghiệp tư nhân cũng có thể tận dụng những thế mạnh trong kinh doanh để củng cố sự hợp tác mang tính từ thiện thông qua những mối liên kết và những kĩ năng quản lí đáng quí. Ví dụ, Quỹ Bill và Melinda Gates đã đầu tư hàng triệu đô-la để cải thiện hệ thống giáo dục trung học thông qua một tổ chức được họ thành lập vào năm 2000. John Wood, một cựu Giám đốc của Microsoft cũng đã thành lập một chương trình có tên là “Room to read” (tạm dịch là “Phòng đọc”) nhằm khuyến khích trẻ em trên toàn cầu học chữ.

Các trường, tất nhiên cũng sẽ được hưởng lợi từ việc nhận được nguồn tài chính cần thiết từ các doanh nghiệp hoạt động vì cộng đồng và có thể đưa đến cho sinh viên nhiều cơ hội học tập với chi phí thấp hơn. Khi mà hiện tượng nhập cư ngày càng gây nhiều áp lực lên các trường công lập thì sự hỗ trợ từ các doanh nghiệp cũng phần nào giảm bớt gánh nặng về cơ sở vật chất và nguồn lực. Theo mô hình này thì các chương trình đào tạo sẽ được thiết kế để đáp ứng nhu cầu của thị trường lao động, nâng cao hiệu quả giáo dục. Các doanh nghiệp có thể đề nghị sinh viên làm việc cho mình dựa trên kết quả xếp hạng học tập của sinh viên và đồng thời gia tăng mức hỗ trợ cho các trường để hoạt động có hiệu quả hơn. Những tiêu chuẩn đánh giá đáng tin cậy này đã được chứng minh là hiệu quả hơn các kết quả kiểm tra được đưa ra trong đạo luật “Không để trẻ em nào không được tiếp cận với giáo dục” và những kì thi cấp quốc gia. Những trường còn gặp nhiều khó khăn sẽ có thể thương lượng với các doanh nghiệp để đưa ra khung thời gian nhằm phát triển sự trao đổi về tài chính. Các nhà giáo dục cũng sẽ được hưởng lợi từ những chương trình biểu dương việc giảng dạy tốt sẽ khuyến khích và thu hút được nhiều giáo viên có chất lượng cao cũng như khích lệ giáo viên sử dụng những nguồn lực giáo dục một cách hiệu quả. Những chương trình đào tạo giáo viên chuyên ngành cũng sẽ mang đến thêm nhiều lợi ích lâu dài cho giáo viên.

Chia sẻ trách nhiệm

Như vậy, mô hình liên kết giữa các doanh nghiệp và trường học mang lại lợi ích cho cả cộng đồng và làm hài lòng các nhà hoạch định chính sách. Tất cả các địa phương và các bang cũng đều mong muốn nhận được ích lợi từ việc đào tạo thanh niên đảm nhận những việc làm tại địa phương và đóng góp cho kinh tế ở địa phương. Đồng thời, phương pháp này cũng sẽ khích lệ các doanh nghiệp tìm kiếm nguồn nhân lực trong nước hơn là ở nước ngoài.

Điều quan trọng nhất là, mô hình này thống nhất lợi ích của chính sinh viên với lợi ích của cộng đồng, đem đến cho thanh niên nhiều cơ hội giáo dục và đào tạo hơn. Đây là một điển hình để sinh viên có thể thấy rằng xã hội không thể hoạt động nếu không có sự hợp tác giữa các nhà giáo dục, các doanh nghiệp, chính quyền địa phương và chính bản thân những người lao động trẻ tuổi với tư cách là những công dân năng động. Cách tốt nhất để hoàn thiện hệ thống giáo dục về lâu dài là cùng chia sẻ các lợi ích chung và thể chế hóa sự hợp tác giữa chính phủ, doanh nghiệp và toàn xã hội. Ngày nay, khi mà các doanh nghiệp tư nhân không còn phân biệt biên giới giữa các bang, khả năng kết nối các nhóm kể trên hứa hẹn sẽ hoàn thiện hệ thống giáo dục và nâng cao chất lượng cuộc sống của nguồn nhân lực trong tương lai.

Tài liệu tham khảo:

¹ Robert Hardaway, “School Spending Myth”, Denver Post (ngày 27/5/2007).

² Robert I. Lerman, “Improving Career Outcomes for Youth: Lessons from the U.S. and OECD Experience”, The Urban Institute (tháng 7/2000).

³ Rob Kelley, “Average College Cost Breaks $30,000”, CNNMoney.com (ngày 27/10/2006).

⁴ Andrew Sum, Paul Harrington, and Ishwar Khatiwada, “The Impact of New Immigrants on Young Native-Born Workers, 2000-2005”, Trung tâm Nghiên cứu Sự nhập cư (tháng 9/2006).

⁵ Thomas L. Friedman, The World is Flat. New York: Farrar, Straus and Giroux (2005).

⁶ Lerman, 15.