Tư liệu dịch: Báo chí, truyền thông và công nghệ thông tin

TRUYỀN THÔNG TẠO SỰ THAY ĐỔI
Tạp chí điện tử của Bộ Ngoại giao Hoa Kỳ, tháng 12/2007

ThẾ LƯỠNG NAN CỦA NGÀNH CÔNG NGHIỆP THÔNG TIN

Các công ty công nghệ cao đang đi trên một sợi dây mỏng manh nhất trong lĩnh vực thương mại toàn cầu khi họ đang nỗ lực kinh doanh trong những xã hội bế quan tỏa cảng hoặc phi tiến bộ.

Họ tạo ra những sản phẩm thông tin và truyền thông, những sản phẩm đem đến cho người sử dụng sự tiếp cận với kho tàng tri thức giàu có được tích lũy và phổ biến thông qua hàng triệu nguồn khác nhau.

Nhưng để có thể thực hiện công việc kinh doanh đó trên thị trường thế giới, đầu tiên họ phải làm quen với khái niệm là một số chính phủ không muốn người dân của mình tiếp cận những kiến thức hay ý kiến có thể đe dọa đến quyền kiểm soát của chính phủ đó.

Đó chính là vấn đề mà các nhà điều hành của Yahoo! nêu ra khi các thành viên của Quốc hội Mỹ chỉ trích việc kinh doanh của công ty này trong một phiên điều trần công khai vào đầu tháng 11 năm 2007.

Jerry Yang - người đồng sáng lập kiêm Tổng Giám đốc Điều hành Yahoo! - mô tả thế tiến thoái lưỡng nan đó như thế này: “Tôi cũng biết rằng các chính phủ trên thế giới đã bắt giam người, đơn giản vì họ thể hiện suy nghĩ của mình trêng mạng Internet. Điều này đi ngược lại chính niềm tin của cá nhân tôi và niềm tin nghề nghiệp”.

Một tuần sau, Yahoo! đồng ý trả một khoản không được tiết lộ để dàn xếp vụ kiện cho rằng công ty cần phải chịu một số trách nhiệm trong vụ bắt giam các nhà báo Trung Quốc vì những hoạt động của họ trên mạng Internet.

Shi Tao và Wang Xianoning, cả hai đều nhận án tù 10 năm đã bị bắt giam sau khi Yahoo! thực hiện theo yêu cầu của Chính phủ Trung Quốc cung cấp thông tin mà chính phủ sử dụng để chứng minh những hành động chống đối của các nhà báo này trên mạng Internet. Hành động này đã khiến nhiều nhà lập pháp và các tổ chức phi chính phủ của Mỹ vô cùng tức giận.

Với việc dàn xếp vụ kiện, Yahoo! sẽ cung cấp tài chính cho các gia đình người bị bắt giam và sẽ gây quỹ nhân đạo để trợ giúp nhũng người bất đồng quan điểm chính trị và gia đình của họ.

Lời phát biểu của ông Yang đã được trích dẫn trong phần tin tức: "Sau khi gặp gia đình họ, tôi thấy rõ ràng là chúng ta phải hành động để mang lại chính nghĩa cho họ, cho Yahoo! và cho tương lai”. “Yahoo! đã được thành lập dựa trên một ý tưởng rằng sự trao đổi thông tin sẽ căn bản thay đổi cách sống, cách kinh doanh và tương tác giữa người dân và các chính phủ. Chúng tôi cam kết sẽ đảm bảo rằng những hoạt động của chúng tôi sẽ phù hợp với các giá trị của chúng ta trên toàn thế giới”.

Ông Yang cũng nhấn mạnh thêm những nỗ lực của công ty về vấn đề này tại phiên điều trần trước Quốc hội, mô tả sự tham gia của Yahoo! trong các cuộc đối thoại nhân quyền và giữa các đại diện các ngành, các viện hàn lâm, các nhà đầu tư và nhân quyền và các tổ chức phi chính phủ khác.

“Tổ chức đa dạng này đã cam kết công khai nhằm đưa ra một bản quy tắc và quá trình thực hiện về quyền tự do ngôn luận và quyền riêng tư để định hướng hành vi của công ty khi phải đối mặt với những luật, quy định và chính sách can thiệp vào nhân quyền”, theo lời tuyên bố của ông Yang trước Quốc hội.

Trung tâm Dân chủ và Công nghệ (CDT), một tổ chức phi chính phủ có trụ sở tại Washington đang thúc đẩy việc xây dựng một bộ quy tắc ứng xử. Một phát ngôn viên của CDT nói rằng hy vọng bộ quy tắc này sẽ được hoàn tất vào những tháng đầu năm 2008.

-- Charlene Porter