Quan hệ Việt Nam-Hoa Kỳ

BÀI PHÁT BIỂU CỦA BỘ TRƯỞNG THƯƠNG MẠI HOA KỲ CARLOS M. GUTIEREZ

Hội thảo “Quan hệ Việt Nam–Hoa Kỳ: Một giai đoạn phát triển năng động mới”
Hà Nội, 6/11/2007

Xin cảm ơn.

Xin chào tất cả các quý vị.

Tôi xin được bắt đầu bằng việc cảm ơn các đơn vị đồng tổ chức: Bộ Ngoại giao Việt Nam, Phòng Thương mại và Công nghiệp Việt Nam và Hội Việt-Mỹ.

Tôi rất vinh dự có mặt tại đây và dẫn đầu phái đoàn phát triển kinh doanh đầu tiên của Chính phủ Hoa Kỳ tới Việt Nam.

Tháng 9 vừa qua tại Washington, Đại sứ Nguyễn Tâm Chiến đã trân trọng mời tôi tham dự lễ Ngày Quốc khánh của Việt Nam và tưởng niệm ngày mất của Chủ tịch Hồ Chí Minh.

Sáu mươi hai năm trước đây, tại Quảng trường Ba Đình, trong bản tuyên ngôn về nền độc lập của Việt Nam từ thực dân Pháp, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã trích dẫn gần như nguyên văn những lời bất hủ trong bản tuyên ngôn về nền độc lập của Hợp chủng quốc Hoa Kỳ từ Vương quốc Anh.

Đoạn mở đầu trong bản tuyên ngôn viết: “Tất cả mọi người đều sinh ra có quyền bình đẳng. Tạo hóa cho họ những quyền không ai có thể xâm phạm được. Trong những quyền  ấy, có quyền được sống, quyền tự do và quyền mưu cầu hạnh phúc".

Đã có quá nhiều đau thương và mất mát trên đất nước này kể từ bản tuyên ngôn ấy. Và chúng tôi mong muốn góp phần đưa những lời tuyên ngôn đó – những điều vô cùng ý nghĩa đối với người dân Hoa Kỳ - trở thành hiện thực rõ rệt hơn ở Việt Nam.

Trong khi Việt Nam đang tiến bước trên con đường phát triển, các nước khác trong khu vực không có vận hội đó. Chúng ta chỉ cần nhìn vào cuộc đàn áp khiến cộng đồng quốc tế phải sững sờ đang diễn ra ở Myanmar.

Chúng tôi hoan nghênh Việt Nam vẫn vững bước trên con đường của mình.

Kể từ khi Hoa Kỳ tái thiết lập quan hệ ngoại giao với Chính phủ Việt Nam năm 1995, chúng ta đã chứng kiến sự trưởng thành trong mối quan hệ giữa hai nước.

Nói tới đây, chúng tôi cảm ơn Việt Nam rất nhiều vì đã giúp làm dịu đi nỗi đau của những gia đình Mỹ đang tìm kiếm thông tin về số phận những người con yêu dấu của họ.

Trong những năm gần đây, chúng ta cũng đã được chứng kiến những tiến bộ vượt bậc trong liên kết kinh tế và thương mại giữa hai nước.

Kể từ khi Hiệp định Thương mại Việt Mỹ (BTA) có hiệu lực năm 2001, thương mại hai chiều đã tăng gấp 6 lần, từ 1,5 tỷ USD lên 9,7 tỷ USD mỗi năm. Xuất khẩu từ Hoa Kỳ sang Việt Nam tăng 140%, đạt 460 triệu USD.

Hoa Kỳ là thị trường xuất khẩu hàng đầu và nguồn đầu tư quan trọng của Việt Nam. Còn Việt Nam là một trong những thị trường phát triển nhanh nhất của Hoa Kỳ ở khu vực châu Á.

Trong 8 tháng đầu năm nay, xuất khẩu của Hoa Kỳ sang Việt Nam tăng 67%. Dự kiến thương mại hai chiều giữa hai nước sẽ vượt con số 12 tỷ USD trong năm nay.

Bên cạnh đó, Hiệp định Thương mại Việt Mỹ cũng tạo động lực cho những cải cách của Việt Nam như Luật Doanh nghiệp tạo ra môi trường tự do cho lĩnh vực tư nhân trong nước. Nó cởi trói cho hàng trăm ngàn doanh nghiệp tư nhân. Nó tạo ra hàng triệu việc làm, và thực sự giúp cho lĩnh vực phi quốc doanh vượt qua khối doanh nghiệp nhà nước.

Trong cuộc gặp giữa Tổng thống G.W.Bush và Chủ tịch Nguyễn Minh Triết tháng 6 vừa qua tại Washington, hai nhà lãnh đạo đã thảo luận những biện pháp đưa những liên kết kinh tế này lên một tầm cao mới.

Hai mươi hai doanh nghiệp Hoa Kỳ đã tham gia cùng tôi trong phái đoàn phát triển kinh doanh này. Họ đại diện cho một cộng đồng da dạng các nền công nghiệp của Mỹ, trong đó có công nghiệp ô tô, hạ tầng và du lịch. Và họ đã đến đây để tìm kiếm những cơ hội thương mại tại thị trường năng động và phát triển này.

Việt Nam là một “con hổ” mới ở châu Á.

• Việt Nam có dân số lớn, trẻ, có học thức, nhiệt tình và vẫn tiếp tục tăng với trên 85 triệu người. Gần một nửa dân số ở độ tuổi dưới 25.
• Tổng thu nhập quốc nội (GDP) đạt 61 triệu USD. Chỉ số này tăng trung bình 7% hàng năm trong suốt một thập kỷ qua.
• Vốn đầu tư nước ngoài đăng ký tại Việt Nam trong năm qua đạt tổng cộng gần 10 tỷ USD.

Quan trọng hơn, Việt Nam đã gia nhập Tổ chức Thương mại Thế giới trong năm nay, bắt đầu hưởng lợi từ hệ thống thương mại toàn cầu này.

Năm ngoái, Việt Nam cũng đã hưởng quy chế Quan hệ Thương mại Bình thường Vĩnh viễn (PNTR) của Hoa Kỳ.

Tháng 6 vừa qua, Việt Nam và Hoa Kỳ cũng vừa mới ký Hiệp định Khung về Thương mại và Đầu tư.

Những liên kết kinh tế giữa hai nước đang phát triển rộng hơn và sâu hơn.

Mối quan hệ đối tác này là kết quả của sự thành công về kinh tế của cả hai nước. Đó là một nền tảng vững chắc và là “động lực tăng trưởng” cho quan hệ hai nước. Đó là một một mối quan hệ vẫn còn đầy tiềm năng.

Chúng tôi tin rằng hai nước vẫn còn nhiều cơ hội hợp tác kinh doanh.

Các công ty Hoa Kỳ cung cấp các sản phẩm, dịch vụ và công nghệ mới cũng như kinh nghiệm kinh doanh và sản xuất tốt nhất.

Họ mong muốn một môi trường kinh doanh khuyến khích tăng trưởng.

Họ mong muốn pháp trị được thực thi rộng rãi một cách vô tư và kịp thời.

Họ mong muốn sự cởi mở và minh bạch của hệ thống quản lý nhà nước.

Họ mong muốn một sân chơi bình đẳng mà nhờ đó các công ty nước ngoài không bị yếu thế bởi những rào cản như các tiêu chuẩn kỹ thuật.

Họ mong muốn các quyền sở hữu trí tuệ của họ được bảo hộ.

Cuối cùng, họ mong muốn một cơ chế quản lý hiệu quả, có trách nhiệm và minh bạch.

Chúng tôi vui mừng và hoan nghênh những thành tựu kinh tế to lớn mà Việt Nam đang tạo dựng.

Môi trường kinh doanh ở Việt Nam đang biến đổi với một tốc độ chóng mặt. Các công ty Hoa Kỳ sẵn sàng để trở thành những đối tác trong tiến trình này.

Một số công ty Hoa Kỳ đang chờ để hoàn tất đàm phán về những dự án thương mại tại Việt Nam.

Chúng tôi mong muốn các công ty Hoa Kỳ tiếp cận được những lĩnh vực quan trọng ở Việt Nam như các quyền kinh doanh và phân phối.

Khi Việt Nam gia nhập WTO, thuế nhập khẩu được giảm đối với 94% hàng hoá công nghiệp và tiêu dùng của Việt Nam. Chúng tôi muốn được thấy Việt Nam thực thi đầy đủ tất cả những cam kết của mình khi gia nhập WTO.

Chúng tôi tin tưởng rằng quan hệ thương mại công bằng và cởi mở là một trong những công cụ hữu hiệu để tạo ra sự thịnh vượng và công bằng xã hội.

Quan hệ đó tạo ra tăng trưởng. Quan hệ đó tạo ra việc làm. Quan hệ đó thúc đẩy hoà bình và ổn định. Quan hệ đó là quan hệ đối tác thương mại đôi bên cùng có lợi.

Xin hãy lưu ý: Môi trường kinh tế được cải thiện của Việt Nam thu hút đầu tư nước ngoài đáng kể từ các công ty quốc tế cũng đang tạo ra những lợi ích xã hội.

Theo những thống kê gần đây nhất của Ngân hàng Thế giới, nghèo đói ở Việt Nam đã giảm 2/3 và tỷ lệ tử vong ở trẻ em dưới 5 tuổi đã giảm đi một nửa.

Cùng với thúc đẩy tăng trưởng kinh tế, các công ty Hoa Kỳ cũng sát cách với Việt Nam dưới nhiều hình thức:

Công ty Ô tô Ford tặng xe cho Hội Cựu chiến binh Việt Nam để phục vụ những người tàn tật ở vùng sâu vùng xa.

Chương trình Cargill Cares đã quyên góp được 250,000 USD cho học sinh sinh viên có hoàn cảnh khó khăn, cứu trợ thiên tai và xây dựng đường xá, trường học ở các vùng sâu vùng xa của Việt Nam.

Công ty CoconoPhillips đã hỗ trợ chương trình Phẫu thuật Nụ cười Việt Nam, giúp phẫu thuật cho hơn 1,700 trẻ em Việt Nam bị hở hàm ếch bẩm sinh.

Còn có rất nhiều cơ hội ở Việt Nam và nhiều công ty Hoa Kỳ vẫn đang ở bước đầu khám phá.

Chính phủ Hoa Kỳ, thông qua Cơ quan Phát triển Quốc tế và Chương trình Hỗ trợ Thúc đẩy Thương mại của cơ quan này, đang hợp tác chặt chẽ với Chính phủ Việt Nam để giải quyết những thức đối với kinh doanh và đầu tư.

Mục tiêu của nỗ lực này là giúp ban hành những luật có hiệu quả nâng cao sự minh bạch ở tất cả các cấp và đảm bảo những quyền không thể xâm phạm của công dân – trong đó có quyền sống, quyền tự do và quyền mưu cầu hạnh phúc – vốn được coi là nền tảng của những xã hội vững mạnh và phồn vinh.

Một lần nữa xin cảm ơn sự hiếu khách và tình hữu nghị của quý vị.

Chúng tôi mong muốn tiếp tục được hợp tác với quý vị nhằm thúc đẩy quan hệ đối tác thương mại và các mối liên hệ khác giữa hai nước.

Xin cảm ơn.