Reference Update

Tháng 5/2009

Đăng ký bài trực tuyến:
http://creator.zoho.com/pashanoi/form/54/

AN NINH KINH TẾ VÀ THƯƠNG MẠI

1. Tương lai châu Á trong trật tự thế giới mới
Mark Thirlwell. Far Eastern Economic Review, tháng 3/2009, 6 trang
Rõ ràng là nền kinh tế thế giới đang thay đổi và tương lai của châu Á cũng đang thay đổi theo. Tuy nhiên, mức độ thay đổi đó sẽ như thế nào? Có phải điều đó có nghĩa là châu Á cũng kỳ vọng về một sự thay đổi cơ bản trong xu hướng phát triển lâu dài của nền kinh tế quốc tế không? Nếu đúng như vậy thì điều đó có ý nghĩa gì đối với khu vực? Tác giả tìm câu trả lời cho những câu hỏi này và cho rằng các cuộc khủng hoảng kinh tế-tài chính sẽ giúp châu Á có vai trò lớn hơn trong quan hệ quốc tế.

2. APEC và tương lai cấu trúc khu vực châu Á-Thái Bình Dương
Richard W. X. Hu. American Foreign Policy Interests, tháng 1/2009, 11 trang
Diễn đàn Hợp tác Kinh tế châu Á-Thái Bình Dương (APEC) có thể đóng góp thế nào trong việc xây dựng thể chế khu vực trong tương lai? Diễn đàn sẽ có quan hệ như thế nào với kiến trúc khu vực đang nổi lên ở khu vực châu Á-Thái Bình Dương? Tác giả phân tích vai trò của APEC trong việc xây dựng cộng đồng khu vực, những động lực định hình cấu trúc khu vực trong tương lai, những thách thức và những vấn đề mà APEC đang phải đối mặt trong một môi trường xây dựng khu vực đầy cạnh tranh, và vai trò mà APEC có thể đảm nhiệm trong việc xây dựng một cấu trúc khu vực ở châu Á-Thái Bình Dương.

3. Sức mạnh Mỹ: Sức mạnh trong thế kỷ thế giới được kết nối
Anne-Marie Slaughter. Foreign Affairs, tháng 1-2/2009, 20 trang
Tác giả bàn về một thế giới được kết nối đang xuất hiện trong thế kỷ 21, nhấn mạnh một số nhân tố và sự kiện quan trọng - chẳng hạn như kinh doanh quốc tế - được điều chỉnh bởi những mạng lưới liên kết cá nhân và các thể chế, và khả năng của nhà nước trong việc biến sự kết nối đó thành hoạt động kinh tế mà trong đó tăng trưởng là thước đo thành công của nhà nước. Tác giả cũng xem xét khả năng duy nhất của nước Mỹ tận dụng sự kết nối này sẽ để biến thế kỷ 21 thành thế kỷ của nước Mỹ.

4. Tia hy vọng mong manh?
The Economist, 25/4/2009, 2 trang
Những chỉ số kinh tế khác nhau từ nhiều khu vực trên thế giới khiến tình hình thế giới sáng sủa hơn và có vẻ như lòng tin đang được khôi phục. Tuy nhiên, cũng có nhận định cho rằng chính các chỉ số đó cũng chứa đựng những lỗ hổng cho thấy sự lạc quan là không có cơ sở. Bài viết bàn về những lỗ hổng này và xem xét tình hình kinh tế quốc tế ảnh hưởng đến chính sách kinh tế như thế nào.

5. Cảnh báo bản quyền!
Bonnie Klein. Searcher, tháng 4/2009, 5 trang
Tác giả xem xét nhận thức chung không đúng đắn cho rằng mọi thông tin của Chính phủ Liên bang đều thuộc khu vực công và do vậy việc xử lý tài liệu liên bang có chung một số nguyên tắc về bản quyền. Các vấn đề khác cũng được bàn tới trong bài viết này gồm: không cho hưởng quyền tác giả đối với các tài liệu của chính phủ liên bang, quan niệm không đúng về việc sử dụng thuật ngữ tài liệu chính phủ, thông tin chính phủ và các ấn phẩm của chính phủ.

6. Hệ thống tài chính toàn cầu
EJournal USA, tháng 5/2009, 34 trang
Các chuyên gia trình bày quá trình vận hành của hệ thống tài chính toàn cầu, bày tỏ quan điểm của họ về tính chu kỳ của các thị trường, sự phụ thuộc của các mối quan hệ thương mại toàn cầu và vai trò của việc điều tiết.

AN NINH KHU VỰC

7. Negroponte nói về chính sách châu Á của Obama
Colum Murphy. Far Eastern Economic Review, tháng 5/2009, 4 trang
Trong buổi phỏng vấn dành riêng cho Far Eastern Economic Review, Cựu Thứ trưởng Ngoại giao Mỹ John Negroponte nói Tổng thống Mỹ Barack Obama và ê-kíp của ông đang đi đúng hướng trong việc hoạch định chính sách đối với châu Á.

8. Tái liên kết chính trị ở Đông Nam Á
Hal Hill. Far Eastern Economic Review, tháng 4/2009, 6 trang
Liệu cuộc khủng hoảng tài chính toàn cầu có làm thay đổi vĩnh viễn nền kinh tế chính trị khu vực và các động lực phát triển không? Có phải nó đang báo hiệu hồi kết của cái gọi là mô hình Đông Á không, hay ít nhất cũng báo hiệu một sự thay đổi cơ bản của mô hình đó? Tác giả xem xét những tác động ngắn hạn của cuộc khủng hoảng đối với Đông Nam Á trong so sánh với những mối đe dọa về lâu dài.

9. Mỹ và khu vực châu Á-Thái Bình Dương: Chiến lược an ninh cho chính quyền Obama
Ralph A. Cossa, và những người khác, Trung tâm Vì một thế kỷ mới của Mỹ, tháng 2/2009, 88 trang
Nhận thức được những thay đổi địa chính trị ở châu Á trong thập kỷ qua và khả năng gia tăng căng thẳng trong khu vực xuất phát từ cuộc khủng hoảng tài chính toàn cầu, các tác giả kêu gọi Chính quyền Obama nhanh chóng xây dựng một chiến lược mới đối với khu vực. Các tác giả đánh giá những vấn đề cấp bách mang tính chiến lược của Mỹ ở châu Á-Thái Bình Dương và đề xuất một số khuyến nghị chính sách cho Chính quyền Obama.

10. Địa bàn trọng điểm cho thế kỷ 21
Robert D. Kaplan. Foreign Affairs, tháng 3-4/2009, 16 trang
Tác giả xem xét các nhân tố địa chính trị tác động tới tương lai của Ấn Độ Dương, vì đây là khu vực quan trọng để hiểu địa chính trị trong thế kỷ 21. Sự kết hợp của vị trí trung tâm Hồi giáo với nền chính trị năng lượng toàn cầu và sự trỗi dậy của Trung Quốc, Ấn Độ cho thấy rõ diện mạo một thế giới đa cực và nhiều tầng nấc. Tác giả cũng bàn về những thách thức liên quan đến địa chính trị ở châu Á mà Mỹ phải đối mặt.

11. Công nghệ sinh học và vũ khí sinh học: Những thách thức đối với chiến lược ổn định khu vực của Mỹ
Francisco Galamas. Comparative Strategy, tháng 4/2009, 6 trang
Tác giả giải thích tại sao công nghệ sinh học có thể làm thay đổi đáng kể quan niệm cho rằng vũ khí sinh học không có khả năng răn đe các nước có vũ khí hạt nhân. Vũ khí sinh học làm biến đổi gien trong khu vực có hệ lụy vô cùng quan trọng đối với lợi ích sống còn của Mỹ. Khả năng những loại vũ khí này có thể làm thay đổi cán cân quyền lực trong khu vực cũng được xem xét.

12. Sự hưng thịnh và suy vong của Colin Powell và học thuyết Powell
Walter LaFeber. Political Science Quarterly, xuân 2009, 23 trang
Tác giả xem xét hồ sơ của Colin Powell – con người nổi tiếng vì đã phục vụ nước Mỹ trong vai trò của một vị tướng bốn sao trong quân đội Mỹ, Ngoại trưởng, Cố vấn An ninh Quốc gia, và Tổng tham mưu trưởng – và liên hệ với quá trình đào tạo và sự nghiệp quân nhân của ông, tập trung phân tích thành công của ông về triết lý sử dụng vũ lực, vốn được gọi là Học thuyết Powell.

NHỮNG VẤN ĐỀ TOÀN CẦU VÀ MÔI TRƯỜNG

13. Thách thức tiếp theo của châu Á: Đảm bảo tương lai cho nguồn nước của khu vực
Asia Society, tháng 4/2009, 59 trang
Với tình trạng biến đổi khí hậu và dân số thế giới gia tăng, việc đảm bảo nguồn nước trong tương lai đang ngày càng trở nên bất trắc. Báo cáo này xem xét khía cạnh an ninh liên quan tới việc khó tiếp cận các nguồn nước an toàn và ổn định ở châu Á và đề xuất một chương trình nghị sự hướng tới tương lai nhằm tránh cuộc khủng hoảng nước trong khu vực.

14. Một chiến lược năng lượng thực tế
Tsvi Bisk. The Futurist, tháng 3-4/2009, 7 trang
Tác giả cho rằng cản trở đối với việc triển khai các biện pháp đối phó với khủng hoảng năng lượng chính là việc con người không có khả năng phân biệt giữa tư duy ý thức hệ và tư duy chiến lược. Tác giả đưa ra một chiến lược năng lượng hợp lý, có cơ sở và bàn về những biện pháp không thực tế.

15. Lựa chọn địa kỹ thuật
David G Victor và những người khác, Foreign Affairs, tháng 3-4/2009, 13 trang
Tác giả xem xét một giải pháp khả thi – được gọi là tiến trình địa kỹ thuật - nhằm giải quyết các vấn đề do tình trạng ấm nóng toàn cầu và biến đổi khí hậu gây ra. Giải pháp này có thể được thực hiện giúp thay đổi tình trạng khí hậu toàn cầu và đưa nó trở về tình trạng có lợi hơn.

16. Thực phẩm nuôi trồng tại chỗ có thực sự tốt hơn không?
Sarah DeWeerdt. World Watch, tháng 5-6/2009, 5 trang
Xu hướng tiêu thụ thực phẩm nuôi trồng tại chỗ đang được thúc đẩy tại các nước phát triển và cả các nước đang phát triển. Lợi ích đã được khẳng định của thực phẩm địa phương đang thúc đẩy những khách hàng quan tâm tới sức khỏe và môi trường tìm kiếm những loại thực phẩm thay thế cho các sản phẩm của nền nông nghiệp sản xuất theo hướng công nghiệp được bày bán chủ yếu trên các sạp hàng. Tác giả xem xét tác động môi trường tiềm tàng của quá trình địa phương hóa thực phẩm và xác định liệu thực phẩm địa phương có thực sự thân thiện hơn với môi trường hay không.

17. Cần nhiều thuốc hơn
Ellen ‘t Hoen và Tido von Schoen-Angerer. The World Today, tháng 2/2009, 2 trang
Các tác giả bàn về các giải pháp chính sách khả thi nhằm giải quyết tình trạng giá thuốc trên thị trường quốc tế gia tăng, khi việc bảo hộ quyền sở hữu trí tuệ được mở rộng trên toàn thế giới. Tác giả cũng bàn về phương pháp lập quỹ chung về nhãn hiệu theo đó những người sở hữu nhãn hiệu có thể cho phép những người khác được sở hữu nhãn hiệu của họ và nhận tiền bản quyền từ việc sử dụng chúng.
BÁO CHÍ, TRUYỀN THÔNG VÀ CÔNG NGHỆ THÔNG TIN

18. Kiểm duyệt truyền thông gia tăng ở châu Á
David Bandurski và Geoffrey Cain. Far Eastern Economic Review, tháng 3/2009, 7 trang
Với Trung Quốc đi đầu, tình trạng kiểm duyệt truyền thông đang được thắt chặt trên toàn châu Á. Ngay cả những quốc gia trước đây có một giới truyền thông mở, phát triển thì nay cũng đàn áp các quyền tự do báo chí. Các tác giả bàn về phần còn lại của châu Á đang đi theo Trung Quốc đàn áp truyền thông như thế nào.

19. Đến điểm tận cùng: Báo chí trong cơn khủng hoảng
Marvin Kalb và những người khác. The Kalb Report, 23/3/2009, 23 trang
Nhiều tờ báo lớn ở Mỹ đang trong tình trạng phá sản, trong khi một số đã đóng cửa và chuyển sang làm báo trực tuyến. Vậy vấn đề ở đây là gì? Chúng ta có thể làm gì cụ thể để cứu vãn báo chí Mỹ? Bốn giám đốc điều hành của các hãng tin có ảnh hưởng: Vivian Schiller, Chủ tịch và Giám đốc điều hành của NPR; Jon Klein, Chủ tịch, CNN; Tom Curley, Chủ tịch và Giám đốc Điều hành, Associated Press; và Alberto Ibargüen, Chủ tịch và Giám đốc điều hành của Knight Foundation, đã cùng tác giả bàn về kế hoạch chèo lái ngành công nghiệp của họ qua thời kỳ quá độ này và kế hoạch đi tiên phong trong cuộc cách mạng đưa tin hiện nay.

20. Nếu tin tức quan trọng như thế, nó sẽ tự tìm đến tôi
Nancy Herther. Searcher, tháng 4/2009, 11 trang
Liệu Internet đã phát triển đủ để thay thế hoàn toàn báo in chưa? Chất lượng đưa tin một thời chỉ tìm thấy ở báo in trong tương lai nay sẽ từ đâu mà có? Tác giả tìm kiếm câu trả lời cho những câu hỏi này qua phỏng vấn Nora Paul và Kathleen Hanson, từng là thủ thư báo chí và hiện đang làm việc tại một trường báo chí lớn, giảng dạy cho thế hệ các nhà báo tương lai. Bài viết cũng đánh giá tương lai của báo chí và sự xuất hiện của hình thức đưa tin trực tuyến.

21. Twitter dành cho các thư viện
Sarah Milstein. Computers in Libraries, tháng 5/2009, 2 trang
Tác giả bàn về Twitter - một mạng blog siêu nhỏ miễn phí đang phát triển rất mạnh - và xem xét cách các thư viện có thể tận dụng công cụ này mà không phải tốn nhiều công sức hay thời gian. Cách các thư viện ở Mỹ đang tận dụng Twitter được xem xét trong bài viết này cũng như lý do tại sao nó lại là một địa chỉ tốt để tìm kiếm thông tin và kết nối với những người có chung mối quan tâm về một lĩnh vực chuyên môn.

22. Có phải công nghệ đang chia rẽ đời sống gia đình tôi?
Dana Wollman. Laptop, tháng 3/2009, 4 trang
Tác giả tìm hiểu tại sao tin nhắn, các mạng xã hội và chia sẻ video trực tuyến đang làm thay đổi quan hệ giữa cha mẹ và con cái. Một số người cho rằng các mạng xã hội sẽ cải thiện quan hệ trong gia đình, trong khi những người khác lại cho rằng công nghệ mới không chỉ đe dọa chia rẽ sự đoàn kết của gia đình mà còn làm chia rẽ cả cấu trúc xã hội vì ngày càng nhiều người chỉ liên lạc với nhau thông qua các thiết bị công nghệ cao của họ, do vậy làm giảm lượng thời gian họ thực sự tương tác với nhau.

VĂN HÓA VÀ XÃ HỘI MỸ

23. Xây dựng nền văn hóa giúp nâng cao thành tích học tập
Marc R. Major. The Education Digest, tháng 4/2009, 5 trang
Tác giả bàn về phương pháp dành cho những giáo viên muốn xây dựng văn hóa lớp học giúp nâng cao kết quả học tập của sinh viên. Ông gợi ý năm bước để giáo viên có thể tạo ra một chu trình thành công, bao gồm: làm cho sinh viên hiểu rõ con đường tới thành công; tin rằng học sinh có thể thành công; nêu những thói quen tốt của những người đã thành công cho tất cả sinh viên biết; thuyết phục sinh viên nỗ lực bằng cách thường xuyên thách thức họ và duy trì tinh thần học tập ở mức cao; và đảm bảo rằng mọi sinh viên đều cảm nhận được thành công.

24. Thế giới có còn quan tâm đến văn hóa Mỹ không?
Richard Pells. The Chronicle of Higher Education, 6/3/2009, 2 trang
Tác giả xem xét những thay đổi trong quan niệm quốc tế về văn hóa Mỹ, tập trung vào sự suy giảm tính phổ biến của văn hóa Mỹ ở nước ngoài và sự yêu mến trước đây dành cho các nhạc sĩ, tác giả, các nghệ sĩ và vũ công Mỹ.

25. Những mất mát về con người trong khủng hoảng
Janis Foo. Far Eastern Economic Review, tháng 4/2009, 5 trang
Tác giả bàn về tình trạng buôn người ở châu Á và đặt vấn đề liệu suy thoái kinh tế có làm cuộc khủng hoảng nhân quyền hiện nay tồi tệ hơn không. Mặc dù cả nguồn cung lao động từ các nước xuất phát điểm và nhu cầu về nguồn lao động rẻ mạt và dễ bóc lột ở các nước là điểm đến vẫn gia tăng, song tác giả cho rằng trong thời kỳ hậu khủng hoảng, các chính phủ châu Á sẽ phải đối mặt với mối đe dọa thậm chí còn lớn hơn từ những kẻ buôn người, trừ phi họ phối hợp hành động ngay từ bây giờ.

26. Phong trào vì quyền con người đang ở đỉnh cao hay tàn lụi?
Sarah E. Mendelson. The Washington Quarterly, tháng 4/2009, 18 trang
Tác giả cho rằng trừ phi cộng đồng nhân quyền ở Mỹ có thể biến những nguy cơ cố hữu đối với an ninh quốc gia xuất phát từ việc phớt lờ tình trạng lạm dụng hoặc vi phạm pháp quyền thành một vấn đề có tầm quan trọng chiến lược, nếu không vấn đề nhân quyền sẽ không thể là vấn đề định hình chính sách đối ngoại trong nhiệm kỳ của Obama. Tác giả cũng bàn về vai trò của Mỹ trong phong trào đấu tranh vì quyền con người và những hệ lụy đối với Chính quyền Obama.

27. Phát triển dẫn đến dân chủ như thế nào
Ronald Inglehart và Christian Welzel. Foreign Affairs, tháng 3-4/2009, 16 trang
Bàn về những nhân tố kinh tế dẫn đến sự hình thành các nền dân chủ mới trong thế giới đang phát triển, các tác giả thừa nhận rằng việc hình thành các nền dân chủ không chỉ dựa trên mong muốn có được hình thức quản lý đó, mà thay vào đó các nền dân chủ được hình thành là kết quả của sự kết hợp của các nhân tố văn hóa-xã hội nhất định.

28. Nước Mỹ trung tả?
Pietro S. Nivola. Issues in Governance Studies No. 24, tháng 4/2009, 11 trang
Đối với những vấn đề chính sách công chủ chốt hiện nay, công chúng Mỹ theo khuynh hướng nào - tả hay hữu? Tác giả xem xét thái độ của công chúng đối với cuộc khủng hoảng kinh tế, vấn đề chăm sóc y tế, môi trường, nhập cư và quan hệ đối ngoại. Tác giả cho rằng người Mỹ có vẻ như đang hướng về những người Dân chủ chỉ trong một số vấn đề và phần lớn công chúng còn chia rẽ hoặc nghi ngờ về khả năng Chính phủ đối phó với những thách thức lớn nhất của đất nước.