Reference Update

Tháng 7/2009

Đăng ký bài trực tuyến:
http://creator.zoho.com/pashanoi/form/54/

KINH TẾ VÀ THƯƠNG MẠI

1. Hổ thuần phục, rồng nguy kịch
Brian P. Klein và Kenneth Neil Cukier. Foreign Affairs, tháng 7-8/2009,10 trang
Tại sao hầu hết các quốc gia châu Á lại chịu ảnh hưởng nặng nề hơn phương Tây mặc dù họ đã áp dụng tất cả những biện pháp thích hợp nhất để thoát khỏi khủng hoảng kinh tế? Các tác giả phân tích nguồn gốc những vấn đề kinh tế của châu Á, tập trung phân tích mô hình phát triển dựa vào xuất khẩu của khu vực và những hệ lụy của mô hình này. Các tác giả đề xuất một số khuyến nghị cho các quốc gia châu Á để tránh những vấn đề lan rộng như một thế hệ mới thoát khỏi nghèo đói đã nhanh chóng quay trở lại hàng ngũ này và cuộc khủng hoảng kéo dài có thể làm bùng nổ bạo loạn xã hội và chính trị.

2. Chính sách thương mại thời kỳ khủng hoảng: Đề xuất đối với các nước đang phát triển
Gary Hufbauer và Sherry Stephenson. CEPR Policy Insight #33, tháng 5/2009, 26 trang
Các nước đang phát triển bị ảnh hưởng nặng nề bởi cuộc khủng hoảng kinh tế tài chính hiện nay, nhưng lại có rất ít công cụ và nguồn lực tài chính để đối phó với những thách thức này và nguy cơ tăng trưởng và phúc lợi kinh tế có thể phải chịu tác động tiêu cực hơn. Các tác giả xem xét ảnh hưởng của cuộc khủng hoảng tài chính đối với người nghèo trên thế giới và xem xét liệu sự thay đổi trong chính sách thương mại của các nước đang phát triển có thể làm giảm bớt một số tác động tiêu cực của cuộc khủng hoảng hiện nay không.

3. Chủ nghĩa tư bản nhà nước đến tuổi trưởng thành
Ian Bremmer. Foreign Affairs, tháng 5-6/2009, 16 trang
Xuất phát từ nghiên cứu xu hướng nhà nước can thiệp nhằm đối phó với cuộc khủng hoảng tài chính toàn cầu, tác giả muốn làm rõ xem có phải sự can thiệp mạnh của nhà nước vào nền kinh tế là sự phủ nhận có tính chiến lược đối với học thuyết thị trường tự do hay không. Tác giả phân tích sự chuyển giao các đòn bẩy của quyền lực và tác động kinh tế sang tay nhà nước và sự gia tăng của chủ nghĩa tư bản nhà nước.

4. Nhận thức về điều không có thực
Francis Fukuyama. The American Interest, tháng 5-6/2009, 3 trang
Nhà kinh tế chính trị học nổi tiếng này cho rằng chính quyền Obama đã sai nếu cho rằng gốc rễ vấn đề trong khu vực tài chính của Mỹ là thiếu tính thanh khoản chứ không phải là không trả được nợ. Trên cơ sở lập luận rằng cuộc khủng hoảng kéo dài hiện nay là hậu quả của cách châu Á đối phó với cuộc khủng hoảng tài chính 1997-1998, tác giả xem xét thực tiễn ẩn sau cuộc khủng hoảng kinh tế mà Mỹ và thế giới đang phải đối mặt hiện nay.

5. Cách tiếp cận sáng tạo đối với việc xây dựng các giá trị dân chủ dựa trên thị trường
Jaroslav Romanchuk và Elena Suhir. CIPE’s Economic Reform, 30/6/2009, 6 trang
Quản trị tốt bắt nguồn từ một tiến trình có sự tham gia của những người cùng chung lợi ích trên một phạm vi rộng lớn và thông qua các kênh thông tin liên lạc cụ thể. Các liên minh dựa trên đồng thuận - được hình thành bởi có chung một loạt ưu tiên rõ ràng, theo định hướng cải cách - là một phần quan trọng quyết định thành công. Thành công của cuộc đối thoại giữa khu vực công và tư có được trên tinh thần tôn trọng lẫn nhau một cách tích cực và có những đề xuất cải cách cụ thể. Mối quan hệ đối tác chiến lược giữa các cơ quan nghiên cứu ủng hộ thị trường và các hiệp hội doanh nghiệp cam kết cải tổ là yếu tố quan trọng quyết định sự thành công của nỗ lực cổ xuý trên cơ sở chính sách và trong các tầng lớp nhân dân.

AN NINH KHU VỰC

6. Thay đổi tiềm năng quân sự ở châu Á
Richard C. Smith. Asia-Pacific Review, tháng 5/2009, 11 trang
Tác giả cho rằng nếu sức mạnh quân sự của châu Á đang gia tăng với tốc độ gia tăng của sức mạnh kinh tế của khu vực này trong nền kinh tế toàn cầu thì hệ lụy chiến lược thậm chí còn lớn hơn nữa. Tác giả xem xét xu hướng hiện đại hóa và chi tiếu cho quân sự ở châu Á, bao gồm khả năng và thiết bị mà các nước trong khu vực đang sở hữu và cách thức cơ cấu, chỉ huy và quản lý các lực lượng quân sự.

7. Công cuộc thuần phục các cường quốc hạt nhân lớn
Godfried van Benthem van den Bergh. Policy Outlook, tháng 5/2009, 20 trang
Theo tác giả, vũ khí hạt nhân có những lợi ích mà chúng ta chưa hề nghĩ tới. Nó buộc các cường quốc phải tránh chiến tranh ngay cả khi họ tiến hành cuộc chạy đua vũ trang và cạnh tranh ảnh hưởng ở Thế giới thứ ba. Tác giả bàn về những hệ lụy của trật tự hạt nhân hiện nay và những tác động tích cực của vũ khí hạt nhân, tập trung vào vai trò của vũ khí hạt nhân trong nền chính trị quốc tế và cách thức ngăn chặn tình trạng phổ biến hạt nhân nhanh chóng đang gây bất ổn hiện nay.

NHỮNG VẤN ĐỀ TOÀN CẦU

8. Tương lai của nông dân
Catherine Bertini & Dan Glickman. Foreign Affairs, tháng 5-6/2009, 13 trang
Với gần một tỉ người trên thế giới đang sống trong đói nghèo, nước Mỹ phải coi nông nghiệp là trọng tâm trong chính sách viện trợ phát triển của mình, phải biến nó thành một phần chủ chốt trong chính sách đối ngoại mới. Các tác giả bàn về khó khăn của người nghèo trên thế giới, chủ yếu là nạn đói, và những gì Chính phủ Mỹ nên làm để giúp làm giảm tình trạng đói nghèo. Các tác giả phân tích những khó khăn mang tính hệ thống mà người nông dân ở châu Á và châu Phi đang phải đối mặt và đề xuất phạm vi và hình thức hỗ trợ Mỹ cần để giúp cải thiện đáng kể tình trạng này.

9. Biến đổi khí hậu và cuộc khủng hoảng nước toàn cầu: Những gì doanh nghiệp cần biết và nên làm
Pacific Institute & United Nations Global Impact, tháng 5/2009, 12 trang
Bài viết phân tích tác động của việc trái đất ấm lên đối với các nguồn nước và năng lượng, những thách thức và cơ hội ở cấp độ toàn cầu mà vấn đề này đặt ra dưới góc độ nhận thức của các nhà khoa học và các tập đoàn. Bài viết đề cập một số lĩnh vực quan trọng như biến đổi khí hậu ảnh hưởng thế nào tới tình trạng khan hiếm nước, chất lượng nước và nhu cầu về nước; nước và năng lượng có mối liên hệ như thế nào, kể cả những kịch bản thỏa hiệp; và cách thức các doanh nghiệp đối phó có tính chiến lược trước những nguy cơ về nước và khí hậu.

10. Sức mạnh của năng lượng tái sinh
Matthew L. Wald. Scientific American, tháng 3/2009, 6 trang
Tác giả xem xét những động cơ thúc đẩy việc sử dụng năng lượng tái sinh và những cuộc giành giật liên quan đến những nguồn năng lượng này, làm sao có thể thu thập được chúng một cách kinh tế, làm sao để có thể đưa năng lượng đó tới nơi cần sử dụng và làm sao để có thể chuyển nó sang những hình thức tiện lợi hơn. Bài viết xem xét nhiều nguồn năng lượng thay thế và những vấn đề mà nước Mỹ đang phải đối mặt trong việc thu thập và phân bổ chúng.

BÁO CHÍ, TRUYỀN THÔNG VÀ CÔNG NGHỆ THÔNG TIN

11. Khó khăn trong việc kiểm soát chất lượng báo chí
Carl Sessions Stepp. American Journalism Review, tháng 4-5/2009, 6 trang
Khi các báo cắt giảm biên tập viên sửa bản in và ngày càng đưa nhiều tin bài chưa được chỉnh sửa lên mạng trực tuyến thì ảnh hưởng đối với nội dung các tin bài là gì? Tác giả bàn về tác động đối với chất lượng báo chí và sự hợp tác giữa các phóng viên khi các tòa báo cắt giảm biên tập viên sửa bản in và đưa nhiều tin bài lên mạng trực tuyến.

12. Các công cụ truyền thông đại chúng mới và nền ngoại giao nhân dân
Elliott Schrage. Hội đồng Đối ngoại, 11/5/2009, 4 trang
Trong bài phỏng vấn này, Phó Chủ tịch phụ trách Truyền thông Toàn cầu của mạng Facebook Elliott Schrage bàn về việc chính phủ nên nhận thức như thế nào về các công cụ truyền thông mới. Schrage phác thảo một chiến lược cho những chính phủ nào muốn gắn các mạng xã hội trực tuyến với nỗ lực ngoại giao nhân dân của họ, tập trung vào tính xác thực của công cụ này.

13. Tweeter đáp ứng nhu cầu tìm kiếm thông tin
Barb Palser. American Journalism Review, tháng 4-5/2009, 1 trang
Tác giả cho rằng Twitter là một công cụ truyền thông xã hội phù hợp dành cho các độc giả muốn tìm kiếm thông tin nhiều nhất, chẳng hạn lứa tuổi từ 18-33, nhóm độc giả này chắc chắn sẽ đọc báo trên điện thoại di động hoặc trên các trang web. Tác giả giải thích tại sao các hãng thông tấn và các tòa báo có thể sử dụng dịch vụ nhật ký mini Twitter để phổ biến thông tin và thu được lợi nhuận từ việc sử dụng nó.

14. Mười mối đe dọa chính đối với các hệ thống máy tính, kể cả đối với giáo sư và sinh viên
Jeffrey R. Young. The Education Digest, tháng 5/2009, 4 trang
Với số lượng tội phạm mạng chuyên nghiệp ngày càng gia tăng, thì những mối đe dọa an ninh như thư rác, các phần mềm xâm nhập hệ thống máy tính bất hợp pháp, thư lừa gạt, ngày càng khó có thể kiểm soát được. Tác giả bàn về vai trò của giáo viên và sinh viên trong việc bảo vệ an ninh máy tính tại các trường đại học, nhấn mạnh rằng các mạng xã hội trực tuyến khiến sinh viên và giáo viên trở thành các mục tiêu dễ bị nhắm tới. Tác giả ủng hộ giáo dục và nhận thức về vệ sinh máy tính bằng việc giữ cho mạng sạch sẽ và các giữ liệu được an toàn.

CHÍNH TRỊ, XÃ HỘI VÀ VĂN HÓA MỸ

15. Giáo dục trực tuyến không phải cuộc cách mạng
William R. Doyle. Change, tháng 5-6/2009, 3 trang
Khi giáo dục trực tuyến từ xa lần đầu tiên được đề cập đến với tư cách là phương pháp thay thế hiệu quả cho giáo dục tại chỗ, nhiều người đã tiên đoán rằng các trường đại học và cao đẳng truyền thống sẽ sụp đổ. Tác giả xem xét sự phát triển của giáo dục trực tuyến và sử dụng những bằng chứng rõ nhất hiện nay để đánh giá một số tiên đoán về giáo dục trực tuyến từ xa.

16. Sinh viên tự đánh giá
James H. McMillan và Jessica Hearn. The Education Digest, tháng 4/2009, 6 trang
Các tác giả bàn về việc sinh viên tự đánh giá và tác động của việc này đối với kết quả học tập, đánh giá bản thân trong lớp học và đánh giá về tính trách nhiệm trên phạm vi rộng hơn. Các tác giả phân tích quá trình tự đánh giá, làm rõ tại sao nếu để sinh viên tự đánh giá thì có thể khuyến khích động cơ học tập, nỗ lực kiểm soát bản thân, định hướng mục tiêu và làm cho hoạt động học tập có ý nghĩa hơn.

17. Sức mạnh của không gian trong khuôn viên đại học
Earl Broussard. The Chronicle of Higher Education, 1/5/2009, 2 trang
Theo tác giả chuyển đổi không gian trong khuôn viên đại học có thể giúp tạo ra mối quan hệ lâu dài giữa sinh viên và nhà trường. Ông cho rằng thiết kế cảnh quan và cấu trúc có thể thúc đẩy một môi trường có lợi hơn cho việc học tập và nghiên cứu.

18. Lãnh đạo toàn cầu vì thế kỷ 21: Chiến lược cho tân Tổng thống Mỹ
Holly Benner. The Fletcher Forum of World Affairs, Đông/Xuân, 2009, 23 trang
Tác giả phân tích tại sao nước Mỹ và cụ thể là Tổng thống Obama đang ở thời điểm chín muồi để tái định hình vai trò lãnh đạo của nước Mỹ trong thế kỷ 21. Tác giả đề xuất một chiến lược bốn điểm nhằm thực hiện sứ mệnh này, kêu gọi Tổng thống Obama hợp tác với các cường quốc toàn cầu để xây dựng một hệ thống an ninh quốc tế.

19. Vai trò của các cựu tổng thống trong chính sách đối ngoại của Hoa Kỳ
Alex J. Douville. Georgetown Journal of International Affairs, Đông/Xuân 2009, 8 trang
Các cựu tổng thống ngày càng khẳng định vai trò tích cực hơn về chính sách đối ngoại do họ nghỉ hưu sớm, tuổi thọ cao, sự phổ biến của Internet và các mạng lưới viễn thông 24 giờ. Tác giả tập trung vào giai đoạn sau Chiến tranh Lạnh để xem xét vai trò của các cựu tổng thống trong chính sách đối ngoại và các hoạt động liên quan đến chính sách công sau khi họ nghỉ hưu. Bài báo cũng bàn về vai trò trong tương lai và ảnh hưởng của các cựu tổng thống đối với chính sách đối ngoại trong thế kỷ 21.

20. Những hệ quả của dân chủ hóa
Giovanni Carbone. Journal of Democracy, tháng 4/2009, 15 trang
Trong vài thập kỷ qua, các học giả đã tập trung bàn thảo nhiều về nguồn gốc của dân chủ hóa. Giờ đã đến lúc phải quan tâm một cách có hệ thống tới việc phân tích chi phí và lợi ích mà dân chủ mang lại. Tác giả bàn về nền dân chủ và tác động của nó đối với thế giới, phân tích những hệ quả cụ thể của quá trình quá độ lên dân chủ, và xem xét liệu có những bước thụt lùi nghiêm trọng nào có thể xảy ra trong quá trình quá độ đó không.

21. Các nền dân chủ, nhân quyền và hành động tập thể
Ruth Wedgwood. Ethics and International Affairs, Xuân 2009, 11 trang
Tác giả xem xét những cản trở xã hội và chính trị trên con đường các chính phủ cố gắng tham gia các nỗ lực tập thể giúp xây dựng các nền dân chủ và hỗ trợ phát triển nhân quyền ở những nơi chưa có nhân quyền. Bài viết bàn về lịch sử các nỗ lực của nước Mỹ tham gia vào các hành động tập thể và ủng hộ bảo vệ nhân quyền trên phạm vi toàn cầu.

22. Sức hút của pháp quyền
Thomas Carothers. The Fletcher Forum of World Affairs, Đông/Xuân 2009, 13 trang
Trong những năm gần đây, xây dựng pháp quyền đã nhận được sự quan tâm ngày càng nhiều của các nhà hoạch định chính sách phương Tây và các nhà hoạt động viện trợ. Tuy nhiên, có vẻ như vẫn tồn tại một loại tư duy mơ tưởng và thiếu tính phê phán khi nhìn nhận vấn đề này, thường xuất phát từ các yếu tố mâu thuẫn nhau và các chương trình nghị sự. Tác giả bàn về việc xây dựng pháp quyền, sức lôi cuốn của nó và mối liên hệ giữa xây dựng pháp quyền và phát triển kinh tế-chính trị.

23. Ê- kíp của Obama: Một diện mạo đa dạng
James A. Barnes. National Journal, 20/6/2009, 5 trang
Chỉ cần nhìn lướt qua thành phần nội các của Tổng thống Obama chúng ta đã có thể thấy rõ bằng chứng về triết lý của ông rằng sự đa dạng là một nhân tố quan trọng quyết định sự quản lý hiệu quả. Tác giả bàn về sự đa dạng trong chính quyền Obama khi so sánh với các chính quyền trước đó, và phân tích sự đa dạng này phản ánh như thế nào những thay đổi tổng thể trong nền chính trị.

24. Sức mạnh mềm của Michelle Obama
James A. Barnes. National Journal, 27/6/2009, 3 trang
Vị thế của đệ nhất phu nhân Michelle Obama trên cả hai người tiền nhiệm trước bà là Laura Bush và Hillary Rodham Clinton. Tác giả phân tích làm thế nào mà Michelle Obama có thể nâng cao uy tín của mình trong những vấn đề quan trọng đối với chính quyền của chồng bà và giải thích tại sao đa số những người Cộng hòa lại ủng hộ vị đệ nhất phu nhân này.

25. King, Obama và cuộc đối thoại Mỹ vĩ đại
Clayborne Carson. American Heritage, Xuân 2009, 5 trang
Nếu Martin Luther King Jr còn sống đến hôm nay ông sẽ nghĩ gì về tài hùng biện của Tổng thống Mỹ hiện nay? Tác giả bàn về tài hùng biện của nhà hoạt động xã hội Martin Luther King Jr. khi phát biểu tại Đài tưởng niệm Lincoln ở Washington D.C. vào tháng 3/1963 và so sánh nó với bài phát biểu nhậm chức của Tổng thống Barack Obama.

TÀI LIỆU DỊCH

http://vietnamese.vietnam.usembassy.gov/translated_docs.html

26. Phát biểu của Tổng thống Obama tại Đại học Kinh tế mới ở Mát-xcơ-va
www.america.gov, 7/7/2009, 8 trang

Các bài viết từ “Hệ thống tài chính toàn cầu”, tạp chí điện tử của Bộ Ngoại giao Hoa Kỳ, tháng 5/2009: 

27. Toàn cầu hóa và hệ thống tài chính Hoa Kỳ
Charles R. Geisst. 4 trang
Toàn cầu hóa chính là một nguyên nhân châm ngòi cho cuộc khủng hoảng tài chính hiện nay, và chắc chắn rằng cũng chính toàn cầu hóa sẽ giúp chúng ta giải quyết ổn thỏa cuộc khủng hoảng này.

28. Xem lại việc điều tiết thị trường: Lý thuyết cân bằng thị trường không đúng
George Soros. 3 trang
Trong khi điều tiết thị trường  quốc tế cần phải được tăng cường để hệ thống tài chính toàn cầu  tồn tại, nhưng chúng ta cũng cần phải nhận thức sự việc đi quá xa. Mặc dù thị trường không phải là hoàn hảo nhưng việc điều tiết cần đi đúng hướng.

29. Tình trạng rối loạn tài chính toàn cầu: Nguyên nhân, giải pháp và các đáp ứng
Joel P. Trachtman. 4 trang
Không nghi ngờ gì, các nhà lịch sử kinh tế sẽ tranh luận nhiều năm về những nguyên nhân của cuộc khủng hoảng tài chính toàn cầu. Yếu tố nhân quả chủ yếu là yếu tố kinh tế vĩ mô, nhưng các quy định pháp lý thích hợp có thể ngăn ngừa hoặc cải thiện tình hình của cuộc khủng hoảng.

30. Hệ thống tài chính toàn cầu đang phát triển
Richard Vedder. 3 trang
Trong thời gian cuối thế kỷ 19, đầu thế kỷ 20 chỉ có ít sự phối hợp quốc tế về mặt tài chính. Điều này đã thay đổi một cách đáng kể sau Chiến tranh Thế giới Thứ hai, và ngày nay sự thay đổi này đang tiếp tục diễn ra.

Thông tin về các chương trình dành cho công chúng tại Trung tâm Hoa Kỳ có trên trang Web http://vietnam.usembassy.gov/program.html