Quan hệ Thương mại Mỹ-Việt

Luật mới của Mỹ không cấm nhập khẩu cá từ Việt Nam
Bản số liệu ngày 31/12/2001

Ðã có rất nhiều sự hiểu nhầm về một đạo luật vừa được Hoa Kỳ thông qua, Phần 755 (Section 755) của Luật Công 107-76, quy định việc dán nhãn cá nhập khẩu. Quốc hội Hoa Kỳ không thông qua một đạo luật cấm nhập khẩu “cá da trơn Việt Nam” (Vietnamese catfish). Không có sự cấm đoán nào đối với việc xuất khẩu cá từ Việt Nam. Luật này đề cập đến vấn đề nhãn hàng hoá và chỉ ảnh hưởng đến tên thương mại.

Cơ quan Quản lý Thực phẩm và Dược phẩm Hoa Kỳ (FDA) quy định những tên thương mại có thể chấp nhận được đối với tất cả các loại hải sản ở Hoa Kỳ. Luật mới này quy định rằng tên “catfish” chỉ được sử dụng đối với các loại cá trong họ Ictaluridae trên thị trường Mỹ. Việt Nam sẽ tiếp tục được xuất khẩu cá vào Hoa Kỳ, miễn là chúng không gắn thương hiệu “catfish”.

Ðiều khoản đề cập đến vấn đề này là Phần 755 của Chương VII - Các điều khoản chung của Luật Công số: 107-76, Nông nghiệp, Phát triển Nông thôn, Quản lý Thực phẩm và Dược phẩm, Ðạo luật phân bổ ngân sách 2002 cho các cơ quan Liên quan. Phần 755 nói rằng “Cơ quan Quản lý Thực phẩm và Dược phẩm không được sử dụng bất kỳ khoản ngân sách nào được phân bổ hoặc lập ra theo luật này để cấp phép nhập khẩu cá hoặc các sản phẩm từ cá mang nhãn hiệu “catfish” toàn bộ hoặc từng phần trừ khi các sản phẩm đó được phân loại thuộc họ Ictaluridae.”

Ðiều khoản này rõ ràng không phải là một lệnh cấm nhập khẩu. Ðây chỉ là sự thay đổi nhãn hiệu. Luật này quy định việc sử dụng trên thị trường Mỹ tên “catfish” cho các loại cá thuộc họ Ictaluridae (ví dụ, cá trê dòng Bắc Mỹ). Ðiều khoản này nhằm làm rõ việc sử dụng tên của các loại cá mới có trên thị trường như cá Basa, cá Bocourti và các loài cá tương tự. Loại cá mà các nhà sản của Việt Nam đang xuất khẩu sang Mỹ dưới cái tên “catfish” thuộc họ Pangasius – cá basa là Pangasius bocourti, trong khi cá tra là Pangasius hypophthalmus hoặc Pangasius sutchi.

Tất cả các quốc gia muốn xuất khẩu cá, các sản phẩm từ cá và hải sản sang Hoa Kỳ phải tuân thủ các quy định của Cơ quan Quản lý Thực phẩm và Dược phẩm về chế biến vệ sinh, mức độ dư lượng hoá chất và những tên thương mại có thể chấp nhận được. Ðể tránh sự hiểu nhầm của thị trường do cách gọi tên không đúng, Cơ quan Quản lý Thực phẩm và Dược phẩm (FDA) duy trì một danh sách các tên thương mại được phê chuẩn đối với hải sản được nhập khẩu và sản xuất trong nước.

Hiện nay, khi Luật Công 107-76 đã có hiệu lực, Cơ quan Quản lý Thực phẩm và Dược phẩm sẽ xem xét lại Ðiều 755, và, nếu cần, sẽ đưa ra một thông báo nhập khẩu về những tên thương mại có thể chấp nhận được đối với cá của Việt Nam.

Hiệp định Thương mại Song phương Hoa Kỳ – Việt Nam (BTA) không cấm Việt Nam hoặc Hoa Kỳ ban hành những quy định để đảm bảo các sản phẩm được trao đổi là an toàn và được ghi nhãn đúng. Nhìn chung, những quy định như vậy phải được thiết kế để phục vụ lợi ích hợp pháp của công chúng, có cơ sở khoa học và được áp dụng bình đẳng đối với cả các sản phẩm nội địa và nước ngoài. Hiệp định Thương mại Song phương cung cấp những cơ chế cho cả hai nước thảo luận và giải quyết những vấn đề chẳng hạn như các biện pháp mà một bên cảm thấy là được sử dụng như những hàng rào thương mại không công bằng.