Quan hệ Thương mại Mỹ-Việt

VIỆT NAM VÀ HOA KỲ  KÝ THỎA THUẬN CÓ Ý NGHĨA LỊCH SỬ ĐỂ TIẾP CẬN THỊ TRƯỜNG SONG PHƯƠNG

Ngày 31/5/2006

Đưa Việt nam tiến gần hơn nữa trở thành thành viên Tổ chức Thương mại Thế giới (WTO)

Thành phố Hồ Chí Minh - Hôm nay, Phó Đại diện Thương mại Hoa Kỳ Karan Bhatia và Thứ trưởng Bộ Thương mại Việt Nam Lương Văn Tự đã chính thức ký kết thỏa thuận tiếp cận thị trường song phương, một phần cần thiết trong nỗ lực gia nhập Tổ chức Thương mại Thế giới (WTO) của Việt Nam. Hiệp định song phương này sẽ được thực hiện đầy đủ khi Việt Nam gia nhập WTO, sẽ tạo ra những cơ hội mới, quan trọng cho các nhà sản xuất và xuất khẩu các mặt hàng nông nghiệp và công nghiệp của Mỹ cũng như đối với các nhà cung cấp dịch vụ Mỹ.

Đại sứ Bhatia nói: “Đây là một thỏa thuận lớn đối với Hoa Kỳ vì nó mở ra một thị trường lớn mạnh và đầy tiềm năng cho hàng nông nghiệp, các loại hình dịch vụ và hàng hóa chế tạo của Mỹ. Thỏa thuận này cũng mở cửa cho Việt Nam tham gia vào hệ thống thương mại quốc tế dựa trên luật lệ. Qua thỏa thuận này, Việt Nam sẽ trở nên minh bạch hơn trong các hoạt động điều tiết thương mại, tăng cường quyền tự do kinh tế cho người dân và tạo nên một sân chơi bình đẳng hơn cho các công ty Việt Nam và các công ty nước ngoài”.

Đại sứ Bhatia cũng nói thêm: “Trong khi chúng ta làm việc với các đối tác thương mại của mình trên trường quốc tế và làm việc với Việt Nam trên khía cạnh đa phương của việc gia nhập, chúng ta sẽ thúc đẩy Quốc hội thông qua quy chế Quan hệ Thương mại Bình thường Vĩnh viễn (PNTR) cho Việt Nam. Chúng ta tin rằng cả hai đảng đều ủng hộ mạnh mẽ quan hệ thương mại bình thường vĩnh viễn và chúng ta sẽ tiếp tục hợp tác chặt chẽ với cả hai đảng tại Quốc hội với hy vọng hoàn tất tiến trình này càng nhanh càng tốt”.

Đại sứ Bahtia kết luận: “Đây thực sự là một bước tiến có ý nghĩa lịch sử trong quan hệ giữa hai nước. Nó đánh dấu một mốc nữa trên con đường tiến tới bình thường hóa hoàn toàn quan hệ giữa hai nước. Mười một năm trước, Hoa Kỳ và Việt Nam đã nhất trí về một lộ trình bình thường hóa quan hệ. Các chính quyền của cả hai đảng Cộng hòa và Dân chủ đều đi theo lộ trình đó và thỏa thuận mà chúng ta ký kết hôm nay sẽ đưa chúng ta tới gần hơn việc hoàn thành một mục tiêu chung - đó là Việt Nam gia nhập WTO”.

BỐI CẢNH

Những cam kết về thuế quan của Việt Nam trong hiệp định bao gồm tư cách thành viên trong Hiệp định Công nghệ Thông tin (ITA) quy định các sản phẩm công nghệ thông tin như máy tính và các sản phẩm bán dẫn sẽ được miễn thuế. Việt Nam cũng đồng ý không áp thuế đối với máy bay. Hơn 94% xuất khẩu hàng hóa chế tạo của Mỹ sẽ chịu mức thuế 15% hoặc ít hơn dựa trên việc Việt Nam thực hiện các cam kết gia nhập của mình. Khoảng ¾ xuất khẩu nông nghiệp của Mỹ sẽ phải chịu mức thuế quan là 15% hoặc ít hơn.

Cụ thể, các nhà cung cấp dịch vụ Mỹ sẽ có lợi từ việc mở rộng tiếp cận những lĩnh vực như viễn thông (kể cả dịch vụ vệ tinh), phân phối, dịch vụ tài chính (kể cả lập chi nhánh bảo hiểm bên cạnh những cam kết về lập chi nhánh ngân hàng hiện có) - và dịch vụ năng lượng.

Thỏa thuận tiếp cận thị trường song phương cũng giải quyết vấn đề áp dụng các biện pháp dựa trên khoa học trong việc điều tiết các sản phẩm thuộc hàng ưu tiên đối với các nhà xuất khẩu hàng nông nghiệp của Mỹ. Những vấn đề khác cũng được giải quyết trong thỏa thuận này bao gồm những yêu cầu về thời hạn sử dụng và việc tiếp cận thị trường đối với các loại mô tô lớn và các sản phẩm công nghệ được mã hóa. Việt Nam sẽ giảm thuế xuất đối với phế liệu kim loại màu và thép, và xóa bỏ hình thức trợ cấp công nghiệp mà WTO cấm. Việt Nam ngay lập tức sẽ ngừng các khoản trợ cấp theo chương trình trợ cấp chủ yếu dành cho ngành công nghiệp dệt may của mình và chấm dứt tất cả các hình thức trợ cấp mà WTO cấm đối với những ngành công nghiệp này khi gia nhập WTO.

Việt Nam đã đàm phán về các điều kiện ra nhập WTO từ năm 1995. Để hoàn thành nỗ lực gia nhập WTO, Việt Nam phải hoàn tất các cuộc đàm phán đa phương về Báo cáo của Ban công tác và Nghị định thư Gia nhập trong đó nêu chi tiết những thay đổi mà Việt Nam sẽ thực hiện để cơ chế thương mại của mình phù hợp với luật lệ của WTO. Việt Nam đang tiếp tục ban hành và thực hiện luật để sau khi gia nhập có thể áp dụng những quy định của WTO. Nỗ lực này đang đạt được những tiến bộ nhanh chóng.

Để thỏa thuận này có hiệu lực, Quốc hội cần phải chấm dứt áp dụng điều luật bổ sung đạo luật Jackson-Vanik đối với Việt Nam và chấp thuận cho các sản phẩm của Việt Nam được hưởng ưu đãi thuế quan từ quy chế quan hệ thương mại bình thường vĩnh viễn.